نور مناسب

رشد کاکتوس در نور مصنوعی

url

رشد کاکتوس در نور مصنوعی

تهیه و ترجمه: آقای سید مصطفی میربابایی با نام کاربری smmwizard

 

 

به نام خدا

 

محیط داخل خانه برای رشد و نمو گیاهان مناسب می باشد ولی عموما از عارضه ای رنج می برند. عامل زیستی مهم برای رشد مناسب و متعارف گیاهان نور کافی است. نور منبع انرژی برای تولید مواد غذایی در گیاهان می باشد.

نور مناسب از پنجره جنوبی
نور مناسب از پنجره جنوبی

کاکتوس و گیاهان بیابانی نیاز به نور بسیار شدید و نزدیک به نور خورشید کامل دارند و زمانی نور مصنوعی می تواند کافی باشد که این سطح نیازمندی تامین شود. واقعیت اینست که نور مستقیم خورشید در تابستان ۵ الی ۱۰ برابر بیشتر از نوری خواهد بود که از حالت مصنوعی به دست می آید و در حالت خوشبینانه سایه تابستان به اندازه نور مصنوعی خواهد بود.

ایجاد نور مصنوعی
ایجاد نور مصنوعی

درک نیاز نوری در گیاهان

معیار اندازه گیری نور foot-candles یا ft-c می باشد. برای مثال در داخل خانه که کاملا روشن می باشد کمتر از 100ft-c می باشد ولی در فضای باز و در یک روز آفتابی بیشتر از 10000ft-c. وقتی می گوییم گیاهان نور کم، متوسط، زیاد و یا بسیار زیاد را می خواهند در واقع:

کم: حداقل 100ft-c و 75-200ft-c برای بهترین رشد

متوسط: حداقل 100 تا 150ft-c و 200 تا 500ft-c برای بهترین نتیجه

زیاد: حداقل 150 تا 1000ft-c و 500 تا 1000ft-c برای بهترین نتیجه

خیلی زیاد: حداقل 1000ft-c و بیشتر از 1000ft-c برای بهترین نتیجه

حدود 100ft-c برای ۱۲ ساعت در روز به مدت یک سال برای ایجاد حداقل نیاز نوری برای رشد گیاهان می باشد. برای گیاهان شاخ و برگ دار و گیاهانی که نیاز به تکثیر یا لقاح دارند این مقدار 200ft-c می باشد. گیاهان در حال رشد حجم نور نزدیک یا بالاتر از این مقدار می باشد.

واحد اندازه گیری نور در استاندارد بین المللی LUX می باشد که هر LUX برابر 10.764ft-c می باشد. حال جالب است که بدانیم:

نور طبیعی در یک روز کامل = 10.760LUX

نور صبح = 10.760LUX

نور معمولی اتاق = 3.500LUX

نور از سمت پنجره شمالی = 2.000LUX

 

شرایط نور مصنوعی برای رشد کاکتوس

آنچه گفته شد برای درک اهمیت و حجم عنصر مهم نور بود و از این پس به بررسی نتایج علمی ارایه شده توسط شرکت های فعال در صنعت گل و گیاه می پردازیم:

ایجاد نور مصنوعی
ایجاد نور مصنوعی

شدت نور مناسب برای کاکتوس با نور HID و به مقدار ۱۰۰ وات در هر فوت مربع می باشد ولی در عمل می توان نتایج مناسب را با نیم و حتی یک چهارم آن به دست آورد. چرا که می توان با قرار دادن نور در تمام روز و هر روز نور مناسب را برای کاکتوس فراهم کرد.

بنا به نتایج علمی مقدار روشنایی مورد نیاز برای رشد طبیعی کاکتوس در داخل خانه، حدود ۱۵ وات در هر فوت مربع (۱۵۰ وات در هر متر مربع) می باشد. بهترین شرایط برای تولید نور تابستانی نیز حدود ۲۰ تا ۳۰ وات در هر فوت مربع (۲۰۰ تا ۳۰۰ وات در هر متر مربع) می باشد. این نور باید بین ۲۸ تا ۳۵ سانتی متر از بالای کاکتوس ها به آنها بتابد. این فاصله بر اساس استاندارد شدت تابش نور فلورسنت است و در صورت استفاده از لامپ هایی با شدت بالاتر فاصله باید بیشتر شود.

استفاده از نور مصنوعی با کیفیت و فاصله مناسب
استفاده از نور مصنوعی با کیفیت و فاصله مناسب
استفاده از نور مصنوعی با فاصله نامناسب
استفاده از نور مصنوعی با فاصله نامناسب

مدت زمان نوردهی بنا به وضعیت فصل ۱۲ الی ۱۸ ساعت می باشد. بهترین وضعیت نوری رشد برای کاکتوس رعایت زمانبندی نور و تاریکی برای آنها مناسب با شرایط زیستگاه می باشد. بهترین شرایط برای گیاهان در فصول رشد ۱۶ ساعت روشنایی و ۸ ساعت تاریکی و در فصول استراحت ۱۲ ساعت نور و ۱۲ ساعت تاریکی می باشد. رعات زمان نوردهی در فصول استراحت برای گلدهی گیاهان الزامی است.

نکته مهم دیگر در زمان استفاده از نور مصنوعی، ایجاد تمرکز نوری و استفاده از منعکس کننده برای تمرکز نور روی کاکتوس هاست. همچنین برای دستیابی به حداکثر کیفیت بهتر است که کاکتوس ها را هر دو هفته یکبار چرخاند. همینطور دقت شود که نور مستقیم از بالا برای ساکولنت های برگی، ممکن است به برگ های پایین تر نور مناب نرسیده و موجب شود برگ های پایینی بمیرند.

محفظه نوری که بیشتر مورد استفاده در کشت بذر می باشد
محفظه نوری که بیشتر مورد استفاده در کشت بذر می باشد
محفظه نوری که بیشتر مورد استفاده در کشت بذر می باشد
محفظه نوری که بیشتر مورد استفاده در کشت بذر می باشد

نکته مهم دیگر حساسیت گیاهان به فرکانس های نوری می باشد که عموما تمایل به سمت طیف های نوری آبی و قرمز می باشد. برای دسترسی به بهترین نتایج می توان در کنار لامپ های فلورسنت از لامپ های رنگی استوانه ای یا LED و یا Metal Halide استفاده کرد. مزیت لامپ های Metal Halide در اینست که گرما و اشعه UV باب میل کاکتوس ها را فراهم می کند. مقدار کلروفیل تولید در برگ، اندازه برگ، باز و بسته شدن روزنه، باز و بسته شدن گل، و القای گلدهی و باردهی همه با طیف نوری آبی  تامین می شود و طیف نوری قرمز نیز موجب تولید قند توسط کلروفیل (برای تولید میوه) می شود. (نور سبز بی فایده می باشد).

تفاوت نوردهی و مصرف انرژی در لامپ های فشار قوی و لامپ Metal Holide
تفاوت نوردهی و مصرف انرژی در لامپ های فشار قوی و لامپ Metal Holide
لامپ LED با طیف قرمز و آبی برای استفاده در گلخانه ها
لامپ LED با طیف قرمز و آبی برای استفاده در گلخانه ها
LED های طیف آبی و قرمز
LED های طیف آبی و قرمز
استفاده از نور های سفید و رنگی در گلخانه های صنعتی
استفاده از نور های سفید و رنگی در گلخانه های صنعتی

یکی دیگر از نکات مهم، نوع منبع نور می باشد. بهترین دستاورد در صنایع گلخانه ای از لامپ های فلورسنت با نور های مهتابی و یا رشته ای خاص می باشد. واقعیت اینست که لامپ های رشته ای معمولی به علت تولید حرارت و پایین بودن بازدهی نوری برای گیاهان توصیه نمی شود. همچنین برای مکان های وسیع بهتر است که از لامپ های لوله ای استفاده شود و برای مساحت های کم و خانگی از فلورسنت های مارپیچی یا LED، نکته مهم در این شرایط انتشار نور است که دسترسی نوری برای گیاهان دورتر فراهم شود.

لامپ های فلورسنت استوانه ای آفتابی و مهتابی
لامپ های فلورسنت استوانه ای آفتابی و مهتابی
لامپ های فلورسنت مخصوص نوردهی به گیاهان
لامپ های فلورسنت مخصوص نوردهی به گیاهان
استفاده از لامپ های کم مصرف آفتابی و مهتابی برای مصارف خانگی
استفاده از لامپ های کم مصرف آفتابی و مهتابی برای مصارف خانگی

از نظر صنعتی نیز آزمایش ها و تست های بسیاری صورت گرفت که نتایج آن نشان می دهد بجای فلورسنت های با نور بنفش برای تامین فرکانس های لازم، بهتر است که نور آبی و قرمز استفاده شود. همچنین بهتر است که از LED به تنهایی استفاده نشود زیرا طول موج خاص این لامپ در عین بسیار مفید بودن برای کاکتوس ها، یک نکته منفی بسیار مهم دارد و آن ثابت بودن طول موج آن می باشد که نوعی اعتیاد در کاکتوس ایجاد می کند و در صورت قرار گرفتن کاکتوس در نور طبیعی یا نور های دیگر، انطباق با تنوع طول موج برای کاکتوس سخت خواهد بود.

نور مصنوعی موضعی
نور مصنوعی موضعی
باکس های تجاری مخصوص نور دهی مصنوعی به گیاهان
باکس های تجاری مخصوص نور دهی مصنوعی به گیاهان
باکس های تجاری مخصوص نور دهی مصنوعی به گیاهان
باکس های تجاری مخصوص نور دهی مصنوعی به گیاهان

یکی از روشهایی که برای رساندن نور مناسب به کاکتوس های در حال رشد خصوصا ساکولنت ها وجود دارد ایجاد محوطه نوری با ساخت محفظه هایی است که نور را منعکس می نمایند.

محفظه نوری که بیشتر مورد استفاده در کشت بذر می باشد
محفظه نوری که بیشتر مورد استفاده در کشت بذر می باشد
نمایش بیشتر

‫48 نظرها

    1. با سلام
      مهم در نوردهی طیف نور و فرکانس های مورد نیاز است. نور مهتابی یا LED های مهتابی فرکانس های لازم را دارند برای اطمینان می توان از LED های آبی و قرمز نیز با حجم و تابش کمتر در کنار مهتابی استفاده کرد.
      به نظرم این شرایط خیلی بهتر و مطمئن تر است تا نور های ماورا بنفش
      همچنین در دنیا Plant Lights های خوبی برای گیاهان تولید می شود که شاید در ایران نیز باشد. آنها فرکانس ها و طیف های مناسب را دارند.

    2. سلام دوستان من علاقه زیادی به کاکتوس دارم.ولی تا بحال اینقدر حرفه ای باهاش برخورد نکردم.من تو شمال زندگی میکنم و کاکتوسام تو حیاط خونمون بودن .رشد بدی هم ندارن ولی فک کنم هرز رشد میکنن نه گلی میدن نه زیبایی خاصی دارن.الان چند تا کاکتوس جدید خریدم آوردن تو اتاق.آیا لازمه که لامپ و از این جور چیزا کنارشون بذارم.یا نور کنار پنجره براشون کافیه.علاقه زیادی دارم به گلدهی برسن.

    3. سلام …. شدت نور مورد نیاز کاکتوس بر حسب lux چقدر باید باشه؟……من یک عدد لامپ ال ای دی با نور سفید قرار دادم که با نرم افزار نور سنج….. عدد 8000 رو نشون میده و با دور یا نزدیک کردن لامپ عدد هم کم و زیاد میشه میخوام بدونم چکار باید کنم….. نور سفید کفایت میکنه؟ و اینکه شدتش مناسبه؟ ممنون از سایت مفیدتون.

  1. سلام بر آقای میر بابایی بزرگوار.
    آقا خیلی عالی بود مطلبت.
    البته واسه من که خیلی مهم بود این توضیحات آخه نمیدونستم چرا نمیشه از لامپ رشته ای استفاده کرد و مردد بودم تو استفاده کردن از LED.
    نکات و مقایسهای کاربردی و بجایی انجام دادی و واقعا سخته بدست اوردن این ارقام و اطلاعات.
    دوست ندارم باعث زحمت بشم ولی ایکاش طریقه ساخت محفظه نوری هم پیوست میشد به این تحقیق ارزشمندت.
    در کل مقاله بسیار مفیدی بود و باعث شد دغدغه حوری که داشتم واسه بذرها و کاکتوسای تو اتاقم تا حد زیادی برطرف بشه.
    واقعا خسته نباشی.
    موفق باشی.

  2. بسیار مفید بود بارها بارها باید خواند.ممنون از مقاله ی شما جناب میربابایی بزرگوار.
    به نظرم لامپهای ال ای دی و کم مصرف برای سلامت انسان مضر هستن تحقیقی توسط آمریکا صورت گرفته که تا چندین سال آینده سونامی سرطان ایران را فرا خواهد گرفت و پزشکان علت این سونامی را استفاده از لامپ کم مصرف و ال ای دی. می دونن.برای انسان مضر هست ولی با توجه به مقاله ی ارزشمند شما برای گیاهان مفیدن.ممنون.

  3. بسیار عالی بود دستتون درد نکنه بابت اطلاعاتتون…
    البته برای اندازه گیری نور و Lux یک سری اپلیکیشن های موبایل وجود داره که روی سیستم عامل های آندروید و ios نصب میشه و یکی از بهترین های آن Lux meter میباشد که رایگان هم هست و دوستان میتونن روی موبایل خود نصب کنند تا بتونن نور مورد نظر خود را اندازه گیری کنند…
    البته این اپلیکیشن روی گوشی هایی که سنسور نور دارند مثل سامسونگ گالاکسی کار میکنه و گوشیتون حتما باید این سنسور رو داشته باشه دوستان اگه در دانلود و نصب آن مشکل داشتند بفرمایند که راهنمایی دقیقتری بکنم…
    ۱- در گوگل Lux meter apk رو سرچ کنید و بعد وارد یکی از سایتهایی که گوگل معرفی کرده شوید.
    ۲- وقتی اپلیکیشن رو پیدا کردید روی دانلود کلیک کنید و منتظر بمانید تا دانلود شود.
    ۳- اگر از طریق گوشی دانلود را انجام دادید که بعد از دانلود مستقیما اپلیکیشن را نصب نمایید.
    ۴- اگر از طریق کامپیوتر دانلود را انجام دادید از طریق بلوتوث اول APK را به روی گوشی بریزید سپس نصب نمایید.
    ۵- در آخر وارد اپلیکیشن شوید و در بالا گوشه سمت راست میتوانید وارد setting شوید و واحد اندازه گیری را مشخص نمایید و بعد از اپلیکیشن برای اندازه گیری نور استفاده کنید.

    1. سلام ممنون از مقاله ی خوبتون خیلی آموزندست
      من این اپلیکیشن meterرو نصب کردم ولی بهم کار نداد گوشیم گلکسی جی۵ هست میشه از گوشیم باشه یعنی سنسور نور نداشته باشه لطفا راهنمایی کنین ممنونم

  4. سورنای عزیز سلام.
    بابت معرفی برنامه و نحوه ی نصب بسیار سپاس گذارم.
    خیلی دوست داشتم از این نرم افزارو نصب کنم ولی چون گوشیم این سنسور و نداره از نرم افزار دایلوکس که یکم تخصصیه استفاده میکنم(البته واسه کامپیوتره این نرم افزار)ولی واسه دوستانی که گوشیشون سنسور نور داره خیلی میتونه کاربردی باشه.
    بازم تشکر بابت همراهیت.

  5. بسیار بسیار ممنوم از اقای میربابایی عزیز مدتی بود که درگیر فراهم کردن نور کاکتوس هام بودم ! یک سوال داشتم فلورسنت های ابی و قرمزی که تو بازار موجود کار متال هالید یا ال ای دی قرمز و ابی رو میتونه بده یا نه ؟ یعنی میتونه مثل متال هالید مایحتاج کاکتوس فراهم کنه یا نه ؟

  6. با سلام به دوستان عزیز و تشکر از مطالب عالی . من برای اینکه تو اپارتمانم این میزو درست کردن با LED ابی و قرمز و هالوژن برای نور بیشتر الان بیشتر از یک ماه که گذشته و خوب جواب داده.

  7. سلام دوستان عزیز .
    به بعضی از کاکتوس هام در روز حدود 10،11 ساعت نور مستقیم خورشید می خوره در پشت بام ضرری
    که نداره؟
    به نظرتون هر چند روز آبیاری شون کنم؟
    ( با این وضع )
    شهر : زنجان – ابهر
    .. موفق باشید ..

    1. نه امیر رضا جان خوب هم هست
      فقط دو نکته رو رعایت کن:
      1- باید کم کم گیاهانت رو به این نور عادت بدی و گرنه دچار آفتاب سوختگی میشه
      2- آفتاب ظهر روزهای گرم تابستان برای بعضی از ساکولنت ها و کاکتوس ها قابل تحمل نیست پس یه سایبون طوری بالاش بذار که سر ظهر نور مستقیم روشون نخوره
      هیچ کس نمی تونه زمان واسه آبیاری شما تعیین کنه چون به خیلی از ملاک ها(رطوبت هوا، دما، میزان نور و … )بستگی داره پس راحت ترین راه اینه که برای آبیاری هر وقت خاک خشک شد اقدام شود(طبیعتا در شرایط بیان شده زودتر خاک خشک می شود)

  8. سلام آقا سید میربابایی عزیز
    خیلی ساده و شیوا آقا خیلی ممنون بابت این اطلاعات خوبتون .
    الان متوجه شدم چرا کاکتوسامون رشد کامل ندارند .250 وات نور( معادل 6 لامپ مهتابی 40 وات) 16 ساعت اونم از فاصله30 سانتی.
    عالی بود.ممنونم.

  9. سلام
    دوست عزیز اگراز نور طبیعی بی بهره هستید از نور مصنوعی از دوازده ساعت تا شانزد ساعت استفاده کنید.
    کمی با حوصله خوانده بودید متوجه شده بودید البته مقصر نیستید مطالب سایت اینقدر جذاب و هیجان انگیز است که …..

  10. با عرض سلام و خسته نباشید
    اگر بخوام یک اکواریوم ۱.۲۰ متر رو به تراریوم کاکتوس تبدیل کنم و از دو مهتابی صورتی و دو تا سفید ۵۰ وات که مخصوص اکواریوم گیاهی هستن امکان پذیر هست یا نور های دیگری مثل آبی و …. نیاز هست . اصلا مهتابی های اکواریوم گیاهی مناسب تراریوم کاکتوس هست ؟

    ممنون از شما بزرگوار

  11. با عرض سلام خدمت کاکتوس دوستان عزیز، بنده یک سوال داشتم واینکه من یه گخونه کوچک خانگی دارم برای نگهداری مجموعه کاکتوسام برای تامین نور کاکتوسام از یک لامپ 500 w مدادی استفاده کرده ام، به نظرتون این لامپ برای کاکتوسام ضرر نداره؟؟ ممنون میشم راهنماییم فرمایید

  12. سلام به همه.
    من تعدادی کاکتوس داشتم که داخل تراس از انها مراغبت میکردم ، حالا تصمیم گرفتم برای اینکه جلوی چشمم باشن یه تراریوم کوچیک درست کنم و بیارمشون داخل.
    برای این کار به نور مصنوعی احتیاج داشتم و این نور رو با پرژکتور smd 10 w تامین کردم حالا میخوام ببینم ایا این نور برای کاکتوسهام مناسب هست یا خیر ؟
    لطفا راهنماییم کنید

  13. با سلام خدمت دوستان گرامي
    شرکت سبز تابان کوير چند روزيه که شروع به فروش لامپ هاي رشد گياه کرده که بهترين گزينه براي جوانه زني بذر و رشد گياه و ميوه دهي هست که براي جوانه زني و رشد کاکتوس بسيار عاليه که توسط بنده تسط شده که جواب فوق العاده اي گرفتم و رشد جوانه هاي کاکتوسام بسيار عالي شده.اين لامپ در بازار ويکي کاکتوس با قيمت استسنايي و ارزانتر از همه جا به تعداد بسيار محدود داره به فروش ميرسه.باسپاس از سايت بزرگ ويکي کاکتوس و دوستداران کاکتوس

  14. با سلام و خسته نباشید!
    کاکتوس های من پشت پنجره ( درست رو به قبله) هستن و الان که طول روشنایی روز کم شده آیا لازمه نور مصنوعی براشون درست کنم؟ چون نسبت به تابستون از لحاظ کیفیت رنگ کمی عوض شدن و سرحال نیستن!!
    لطفا مارک و مدل بگین که از بازار تهیه کنیم لطفا! چون مقاله رو که خوندم ندونستم چطور لامپی و چه مارکی بگیرم خوبه! اینم عکساشه! ممنون میشم کامل راهنماییم کنید
    با تشکر

  15. سلام خسته نباشید.یه سوال دارم.من تازه با کاکتوس ها آشنا شدم یه گلدون گرفتم و 6-7 نوع کاکتوس توش کاشتم(عکس پروفایل)
    دیروز گلدوناشونو عوض کردم و همگی رو اینجا کاشتم مقدار خیلی جزیی هم آب دادم بعد از یکی دو ساعت.از نورآبی و قرمز هم استفاده میکنم به تعداد 3قرمز و 1 آبی ، به ارتفاع 30 سانت ، بنظرتون واسه من که اصلا نورگیر نیست محیط خونه ، این تعداد ال ای دی کفایت میکنه؟

دیدگاهتان را بنویسید

بستن